Het thema van deze ContactlensInside is ‘vernieuwing’. Wat mij betreft een goede keuze voor een vakgebied dat drijft op nieuwe innovaties. Nieuwe materialen, nieuwe ontwerpen, nieuwe (onderzoeks-)technieken. En wie weet wat AI ons de komende jaren gaat brengen.
Ondanks al deze stappen vooruit besluipt mij soms ook een wat nostalgisch gevoel wanneer een “oud” en vertrouwd product plaats moet maken voor iets nieuws. Producten kunnen om verschillende redenen uitgefaseerd worden. De nieuwe Europese wetgeving omtrent medische hulpmiddelen (MDR) lijkt op dit moment één van de belangrijkste redenen om producten te discontinueren. Opgesteld na onder andere het schandaal met de PIP-borstimplantaten, is deze wetgeving bedoeld om medische hulpmiddelen (waaronder dus contactlenzen en contactlensvloeistoffen) veiliger te maken voor de consument. Uiteraard een goede zaak ten behoeve van de kwaliteit van deze producten. In de praktijk betekent het dat al deze producten moeten voldoen aan een waslijst van eisen en uiteindelijk een certificering moeten krijgen. Een tijdrovend en vooral ook kostbaar proces voor de fabrikant. Op zich logisch dat ze kritisch zijn op welke producten deze investering waard zijn en welke niet. Echter, voor ons als aanpassers betekent het helaas ook dat we extra tijd en geld moeten investeren in onze klanten, die nu nog producten gebruiken die er over een tijdje niet meer zijn.
Dan stuit ik toch wel eens op problemen. Zo zijn er binnenkort bijna geen reguliere maandlenzen meer te verkrijgen die níet van silicone-hydrogel gemaakt zijn. Ik denk dat we allemaal nog wel een kleine club klanten hebben die minder goed reageren op SiHy materialen en die we zo lang mogelijk op een biomimetisch of hydrogelmateriaal proberen te houden. Hoe gaan we deze klanten straks weer blij maken met nieuwe lenzen? Natuurlijk zijn er opties om maatwerk contactlenzen aan te meten die nog wel in deze materialen verkrijgbaar zijn. Wel tegen meestal hogere prijzen dan de klant nu gewend is.
En dan even over die maatwerk contactlenzen. Ook hier zijn er dingen aan het veranderen. Zo gaan er een aantal maatwerkproducten de komende tijd verdwijnen, waaronder één van mijn favoriete contactlenzen voor myopiemanagement. Al deze klanten met specifieke behoeften (denk aan hoge sterktes, hoge cilinders, buiten standaard cornea krommingen of -diameters) moeten nu worden overgezet op andere (vaak ook duurdere) producten. Dit brengt ook veel extra stoeltijd en ruilingen (en dus kosten) met zich mee. Prachtige producten, vaak zelfs Nederlands ontwerp, en hier in eigen land geproduceerd door mensen die we misschien wel persoonlijk kennen. Dat gaat me dan wel echt aan het hart. Vernieuwing betekent in dit geval ook uitholling van ons mooie ambacht, aangezien op deze manier de keuze in mooie maatwerkproducten steeds kleiner wordt en we steeds meer aangewezen zullen zijn op de standaard producten.
Is er dan ook nog goed nieuws? Misschien. De MDR-wetgeving brengt ook bepaalde verplichtingen met zich mee voor de verkopers van deze producten. Zo moet in de toekomst geregistreerd worden welke lens (inclusief productcode) aan welke klant is verkocht. Misschien, héél misschien, biedt dit ons in de toekomst de mogelijkheid iets te doen aan drogisterij- en internetverkoop. Of de ‘sigarettenautomaat’ die nu op meerdere plekken al is gesignaleerd:


Deze "automaat" staat midden in een winkelcentrum in Arnhem. Heel bizar!