Logo Contactlensinside
ContactlensInside - Editie 3/2022

Het nut van Wavefront correctie bij een contactlens

Inside contactlensaanpassingen


Voor ik überhaupt over Wavefront correctie kan gaan schrijven moet ik het even hebben over Larry Thibos. Voor dit artikel heb ik mijn kennis gehaald uit een publicatie, Design Principles and Limitations of Wave-Front Guided Contact Lenses, van Larry Thibos. De afgelopen zes jaar ben ik vanwege mijn werk vaak op zoek naar technische artikelen over optisch ontwerpen. Vrijwel altijd komt zijn werk hierbij naar boven en door de jaren heen leerde ik dat ik eigenlijk gewoon altijd met zijn werk moest beginnen met het inlezen. Heldere, begrijpelijke schrijfstijl en hij komt regelmatig met simpele formules om getallen klinisch relevant te maken. Ik ga hieronder een poging doen om net zo helder te formuleren.

Larry is in staat om zeer complexe onderwerpen simpel en begrijpelijk neer te zetten. De zojuist aangehaalde publicatie beslaat slechts 4 pagina’s en zet zeer helder uiteen waarom het niet zo makkelijk is om “even” Wavefrontcorrectie toe te passen bij contactlenzen.

Daar gaan we:

In het artikel worden en drie redenen genoemd waarom je niet zomaar de hoge orde aberraties (HOA) kan opmeten en op de voorkant van de contactlens kan plakken.

Als eerste argument haalt hij aan dat het toevoegen van HOAs helemaal geen nut heeft, zo lang we de lage orde aberraties (LOA), ofwel de sferische en cilindrische sterkte, niet nauwkeuriger aanmeten dan 0.25 dioptrie (Dpt). Hoewel dit artikel reeds geschreven is in 2003 is 0.25Dpt stapgrootte nog steeds de standaard.

Als tweede argument haalt hij een vergelijking aan met de beweging en rotatie van torische contactlenzen. Waar dit met de draaiende cilinder al problemen geeft met de visus, geldt dit natuurlijk ook voor HOAs. Zeer stabiele, weinig bewegende lenzen zijn dus nodig om iets te hebben aan Wavefront correctie.

Het derde punt is de herhaalbaarheid van de aberrometropie, de wavefront-meting. In zijn onderzoek laat hij zien dat er een te groot verschillen zijn als een meting een dag later herhaald wordt. Als redenen haalt hij aan dat er biologische variatie is. Een voorbeeld hiervan is de invloed van accommodatie.

Maar ook het precies genoeg positioneren van de aberrometer is erg moeilijk en voegt te veel variatie toe.


Vervolgens introduceert hij een formule (zie afbeelding). welke het mogelijk maakt om de RMS (root mean square) om te rekenen naar het klinische relevante Diopter. Larry noemt dit Equivalent defocus.

Persoonlijk was ik gelijk gecharmeerd van deze formule, want ik herken hier gelijk een formule welke is afgeleid van de standaard formule voor het berekenen van een sfeer. Simpel en doeltreffend wat mij betreft. In mijn vorige artikel heb ik uitleg gegeven over RMS. Deze RMS wordt berekend door de gemeten oppervlakte te vergelijken met een object getekend uit een serie Zernikes. Er wordt gelijk bij aangetekend dat 1Dpt Equivalent defocus niet vergeleken kan worden met het corrigeren door het nemen van een sferische sterkte. Aangezien ik altijd probeer te visualeren: Dit is ongeveer hetzelfde zoals wij, contactlensaanpassers, de cilindersterkte proberen te corrigeren met het sferische equivalent. Het is wel redelijk, maar niet fantastisch.

Als je zo de drie punten opgesomd ziet dan denk je snel, logisch, en wist ik al. Maar het wordt simpel uitgelegd met een helder grafiekje of plaatje met uitleg. Dan wel met een formule welke alles net wat beter begrijpelijk maakt.

Dit stuk mag je best lezen als een bloemlezing over Larry Thibos. Ik vind het altijd fascinerend als iemand er in slaagt om complexe materie simpel uit te leggen en ook nog op de proppen weet de komen met formules welke ongrijpbare getallen omzet in nuttige klinische informatie. Ik ben in ieder geval fan van zijn werk en kan zijn publicaties eigenlijk altijd aanraden als startpunt als je vragen hebt wat betreft het visuele aspect van het oog. Afgezien van Wavefront heeft Thibos ook nog een zeer mooie publicatie over het omrekenen van de oogsterkte naar vectoren. Klinkt misschien nutteloos voor klinische toepassing, maar het is wel een van de beste manieren om cilinders en cilinderassen van verschillende metingen met elkaar te kunnen vergelijken. Dus vaak wordt deze formule op de achtergrond toegepast om een bestaande contactlenssterkte om te rekenen naar een nieuwe op basis van de overrefractie.

Imke Jacobs bedankt voor je trigger om dit artikel nog eens boven tafel te halen. Het blijft bijzonder leerzaam.

Reinier Stortelder

Reinier Stortelder heeft zijn optometrie opleiding gevolgd aan de Hogeschool van Utrecht. En ervaring opgedaan bij verschillende optiek- en contactlenspraktijken en een laserkliniek. Hij is nu professional affairs manager bij Eaglet Eye. Hierdoor komt hij veel in aanraking met de meest recente ontwikkelingen op het gebied van soft- en scleralenzen en oogvorm door congressen en klinieken in Verenigde Staten en Europa te bezoeken. Hij heeft meegewerkt aan onderzoeken en is auteur van case reports en wetenschappelijke posters.

Meer van Reinier Stortelder
Opslaan als PDF
Reacties op dit artikel

Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.