Logo Contactlensinside
ContactlensInside - Editie 4/2021

Shear Stress

Inside de traanfilm


Hoe oppervlakte gel-lagen frictie reduceren en comfortabel lens dragen bevorderen1

31% tot 79% van de lensdragers ervaart enige vorm van contactlens discomfort2. Discomfort vormt hiermee een grote risicofactor om een potentiële dropout te worden. Contactlens gerelateerd discomfort kan vele verschillende oorzaken hebben waaronder de (oculaire) omgeving, eigenschappen van de drager (leeftijd, geslacht, medicatie gebruik), contactlens en vloeistof combinatie, draagmodaliteit, contactlens design en het materiaal.

Onze traanfilm speelt op gebied van comfort een zeer belangrijke rol en vormt de 1e verdediging tegen externe invloeden. De laatste tijd is er veel aandacht voor het belang van een goede lipidelaag, echter is een goede mucine laag even belangrijk. Deze mucinelaag is een gel-achtige laag welke zorgt voor hydratatie, hechting en helderheid. De structuur van deze mucinelaag is zodanig dat deze zeer dunne crosslinks bevat en makkelijk breekt bij veel shear stress (frictie) en zich ook weer snel en gemakkelijk herstelt tussen de knipperslagen door (dynamisch herstel).

Een gezonde en stevige mucinelaag zorgt dus voor een optimale bescherming van het gevoelige cornea epitheel.

Maar wat gebeurt er nu wanneer we een contactlens op het oog plaatsen?
Een contactlens verstoort de natuurlijke balans (homeostase) van de traanfilm. Darnaast ontstaan er 2 nieuwe contactoppervlakken; contactlens met (tarsale) conjunctiva en contactlens met cornea, waarbij een contactlens een beduidend lager watergehalte heeft ten opzichte van de normale mucinelaag.
Op het punt waar de contactlens de cornea raakt ontstaat na verloop van tijd shear stress. Deze shear stress is frictie tussen de contactlens en de cornea welke microscopisch goed te zien is. Deze shear stress neemt toe naarmate de lens langer wordt gedragen en leidt tot contactlens discomfort. Dit is een van de vele theorieën die bestaan over de oorzaak van contactlens gerelateerd discomfort.

Is er licht aan het einde van de tunnel?

Door gebruik te maken van gelachtige lagen op het oppervlak zorg je ervoor dat de cornea in contact komt met een kussen van vocht. Deze gelachtige lagen hebben een extreem hoog water gehalte en een grote poriën. Dit resulteert in een sterk verminderde corneale druk met een lage frictie coëfficiënt en dus minder shear stress.

Concluderend kunnen we stellen dat contactlenzen met hoog watergehalte gel-achtige lagen en  een lage oppervlakte modulus een lage frictie coëfficiënt hebben. Daarmee resulterend in een laag percentage corneale (epitheliale) schade met een optimaal comfort welke de gehele dag lang aanhoudt en uiteindelijk een sterke reductie van drop-outs geeft.

 

 

 

 

 

Referenties:
1 Surface Gel Layers Reduce Shear Stress and Damage of Corneal Epithelial Cells Samuel M. Hart, Eric O. McGhee, Juan Manuel Urueña, Padraic P. Levings, Stephen S. Eikenberry, Matthew A. Schaller, Angela A. Pitenis & W. Gregory Sawyer
2 TFOS Contact Lens Discomfort Workshop 2013

 

 

 

Dave Block

Dave Block studeerde aan Gilde opleidingen te Roermond. Na de afronding van zijn optiek deed hij de studie tot contactlensspecialist. Hierin lag de interesse altijd in het oplossen van contactlens gerelateerde problematiek. Dit jaar behaalde hij zijn fellowship bij de BCLA en behaalde hij zijn specialisatie droge ogen ( OSCE ). Dave werkt bij Alcon als Proffessional Affairs Manager en is betrokken bij het contactlensonderwijs in de vorm van lid van de constructie commissie alsmede lid van de examencommissie. Daarnaast geeft hij met regelmaat onderwijs aan de afd. huisartsengeneeskunde ( STOOHN ) v.d. universiteit van Maastricht en heeft hij een eigen bedrijf in oogheelkundige diagnostiek bij mensen met diabetes.  

Meer van Dave Block
Opslaan als PDF
Reacties op dit artikel

Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.