Logo Contactlensinside
ContactlensInside - Editie 3/2018

Sagitta

Inside zachte lenzen


Sagitta is van vele kanten te bekijken. Hier wil ik dan ook meerdere rubrieken aan besteden. Onder andere een technische rubriek met de wiskunde achter sagitta, maar ook eentje die de vraag “hoe ga ik nu per direct sagitta gebruiken in de praktijk” uitdiept.

Voor het juiste kader eerst een inleiding en het waarom sagitta?
Door de goede vervormbaarheid van zachte lenzen is de laatste 30 jaar het aantal parameters van zachte lenzen flink teruggelopen. Veel fabrikanten brengen nog maar 1 of 2 maten op de markt. De opties die we hebben bij het bestellen van zachte lenzen zijn de base curve en de diameter.
In mijn vorige rubriek besprak ik al dat het aantal keuzes wat betreft diameter beperkt zijn. Kijken we naar de opties wat betreft base curve van de one-size-fits dan zijn de keuzes veelal 8.5, 8.6 of 8.7. Op school heb ik geleerd dat de eerste keuze voor een zachte lens de gemiddelde k-waarde (keratometriewaarde) + 1 de aanpak is. Gaan we uit van een gemiddelde keratometriewaarde van de cornea van 7.8 mm dan blijkt dat nagenoeg alle one-size fits all lenzen af vallen. Die regel zal dus wel niet meer kloppen.

Slaan we de literatuur er op na dan vinden we het interessante artikel Corneal topography and soft contact lens fit van G. Young et al uit 2010. In dit artikel wordt aangetoond dat we met keratometriewaardes helemaal geen goede keuze kunnen maken als het over zachte lenzen gaat.
De laatste jaren wordt er daarom steeds meer gesproken over sagitta. De sagitta als nieuwe aanpaswaarde om zachte lenzen accurater aan te kunnen passen. Nieuw? Eigenlijk iets uit de oude doos. Fabrikanten hadden zachte lenzen met verschillende sagitta’s in hun leveringsgamma. Al werd het vroeger vaak topdiepte genoemd.

Waarom verdween sagitta dan?
Door de ontwikkeling van veel dunnere zachte lensmaterialen werd de vervormbaarheid van de lenzen beter. Ze konden zich aan meer oogtypes aanpassen. Daarnaast ontbrak de mogelijkheid om de sagitta van het oog op te meten. En op basis van de oog-sagitta de juiste lens-sagitta uit te kiezen.
Omdat de dropout onder zachte lenzendragers nog steeds hoog is en enkel de ontwikkeling van nieuwere lenzen en lensmaterialen dit tij niet lijkt te keren, kan sagitta de nieuwe doorbraak worden. Zeker nu er verschillende technieken op de markt zijn gekomen om de sagitta van het oog op te meten. Denk hierbij aan OCT en profilometrie.

Links sagitta gemeten met profilometrie (ESP) en rechts Sagitta gemeten met voorsegment OCT (Visante) (OCT image courtesy G.Montani).

In mijn volgende rubrieken wil ik ingaan op de technische formules en de onderzoeken die gedaan zijn naar sagitta’s van ogen en zachte lenzen. Als voorbereiding op sagitta’s in de huidige praktijk.

Literatuur
Young G. et al. Corneal topography and soft contact lens fit. Optom Vis Sci. 2010 May;87(5):358-66

Kernpunten in dit artikel
  • Keratometrie-waardes kunnen niet gebruikt worden om accuraat zachte lenzen aan te passen.

Reinier Stortelder

Reinier Stortelder heeft zijn optometrie opleiding gevolgd aan de Hogeschool van Utrecht. En ervaring opgedaan bij verschillende optiek- en contactlenspraktijken en een laserkliniek. Hij is nu ...

Meer over Reinier Stortelder
Opslaan als PDF
Reacties op dit artikel

Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.